همه چیز درباره تعویض مفصل زانو

زانوی پرانتزی

زانوی پرانتزی (Genu Varum) یک وضعیت طبیعی از ساختار اندامی است که باعث می‌شود زانوها در هنگام ایستادن از هم دورتر باشند و پاها به شکل حرف "O" (دایره) یا پرانتز "()" به نظر بیاید. این وضعیت معمولاً در کودکان کوچک و جوانان بدون هیچ نشانه‌ی بیماری خاصی رخ می‌دهد.

زانوی پرانتزی به طور طبیعی در کودکان زیر دو سال نیز مشاهده می‌شود و به دلیل قرار داشتن اندام‌ها و استخوان‌ها در حالت رشد و تکامل است. با گذشت زمان و تقویت عضلات و تغییرات ساختاری، این وضعیت به‌طور طبیعی بهبود می‌یابد و زانوها به شکل معمولی خود تغییر می‌کنند.

👈همچنین بخوانید؛

- آب آوردن زانو

- شکستگی کشکک زانو

شایع ترین آسیب های مفصل زانو در ورزشکاران حرفه ای

گاهی اوقات، اگر این وضعیت در سنین بزرگ‌تر رخ دهد و باعث ایجاد مشکلات در حرکت، تعادل یا درد شود، به عنوان یک حالت نرمال شناخته نمی‌شود و ممکن است نیاز به مشاوره پزشکی داشته باشد. در چنین مواردی، پزشک ممکن است بررسی‌های جسمانی و تصویربرداری انجام دهد تا بتواند دلیل دقیق مشکل را تشخیص دهد و راه‌حل مناسبی را تعیین کند.

به همین دلیل، اگر خودتان یا کودک شما دچار این وضعیت هستید و نگران هستید، بهتر است با پزشک متخصص ارتوپدی مشورت کنید تا وضعیت را ارزیابی کنند و نیاز به درمان خاصی داشته باشید. همچنین، مراقبت‌ها و توصیه‌های بهداشتی ممکن است بهبود وضعیت را تسهیل کنند.

علائم زانو پرانتزی

شایع ترین علامت زانو پرانتزی، فاصله بین زانوها در هنگام ایستادن است. سایر علائم این عارضه عبارتند از:

  • درد در زانو یا لگن
  • کاهش دامنه حرکتی زانو
  • احساس ناپایداری در زانو
  • مشکل در راه رفتن یا دویدن
  • قوزک پا به سمت داخل متمایل می‌شود.

تشخیص زانوی پرانتزی:

این وضعیت به وضوح در هنگام ایستادن و نگاه کردن به زانوها قابل مشاهده است. اگر زانوها به هم نزدیک‌تر از طبیعی باشند و پاها شکل حرف "O" یا پرانتز "()" داشته باشند، احتمالاً فرد دارای  با زانوی پرانتزی است. این وضعیت معمولاً در دوران رشد و تکامل بدن، به‌خصوص در کودکان کوچک، نمایان می‌شود.

تشخیص دقیق زانو پرانتزی معمولاً با معاینه فیزیکی توسط پزشک انجام می شود. پزشک زانوی بیمار را از نظر شکل و عملکرد بررسی می کند. در برخی موارد، ممکن است پزشک از اشعه ایکس یا سایر آزمایشات تصویربرداری برای تشخیص دقیق تر عارضه استفاده کند.

علل بروز زانوی پرانتزی در کودکان

شایع ترین علت بروز زانوی پرانتزی در کودکان، رشد غیرطبیعی استخوان ها است. این رشد غیرطبیعی می تواند ناشی از عوامل مختلفی از جمله موارد زیر باشد:

  • وراثت: زانوی پرانتزی می تواند یک بیماری ارثی باشد.
  • نرمی استخوان: نرمی استخوان یک اختلال استخوانی است که در آن استخوان ها ضعیف و شکننده می شوند. نرمی استخوان می تواند باعث شود که استخوان های درشت نی (tibia) و ران (femur) به طور غیرطبیعی رشد کنند.
  • اضافه وزن: اضافه وزن می تواند باعث فشار بیش از حد بر استخوان ها شود و رشد آنها را مختل کند.
  • زود راه رفتن: زود راه رفتن می تواند باعث شود که استخوان های درشت نی و ران به طور غیرطبیعی رشد کنند.
  • راشیتیسم: کمبود ویتامین D می‌تواند باعث نرم شدن استخوان‌ها و ایجاد زانوی پرانتزی شود.
  • بیماریهای ژنتیکی: برخی بیماری‌های ژنتیکی مانند بیماری بلانت، می‌توانند باعث زانوی پرانتزی شوند.
  • عوامل محیطی: استفاده بیش از حد از پوشک، چاقی و بد نشستن می‌توانند در بروز زانوی پرانتزی در کودکان نقش داشته باشند.

علل بروز زانوی پرانتزی در بزرگسالان

علل بروز زانوی پرانتزی در بزرگسالان می تواند متفاوت باشد و شامل موارد زیر باشد:

  • آرتریت مفصل زانو: آرتریت یک بیماری مفصلی است که باعث تخریب غضروف مفصل می شود. تخریب غضروف مفصل می تواند باعث شود که استخوان های مفصل به یکدیگر نزدیک شوند و زانوی پرانتزی ایجاد شود.
  • آسیب دیدگی: آسیب دیدگی زانو، مانند شکستگی یا پارگی رباط، می تواند باعث شود که استخوان های زانو به طور غیرطبیعی رشد کنند و زانوی پرانتزی ایجاد شود.
  • بیماری های خاص: برخی از بیماری های خاص، مانند بیماری پاژه (Paget’s disease) و سندرم مارفان (Marfan syndrome)، می توانند باعث بروز زانوی پرانتزی شوند.
  • مشکلات تراز استخوانی: ناهنجاری‌های مادرزادی یا اکتسابی در استخوان‌های پا می‌توانند باعث زانوی پرانتزی شوند.
  • چاقی: اضافه وزن می‌تواند فشار زیادی را به زانوها وارد کند و باعث خم شدن آنها به سمت بیرون شود.

رفع و درمان:

زانوی پرانتزی در بیشتر موارد، یک ویژگی طبیعی و نرمال است که به طور طبیعی با رشد بدن تا حدی بهبود می‌یابد. با افزایش قد و تقویت عضلات، این وضعیت به طور خودکار بهبود می‌یابد و تا پایان دوران رشد اکثراً به شکل طبیعی به حالت معمول بازمی‌گردد.

در مواردی که زانوی پرانتزی به دلیل ضعف عضلات یا وزن زیاد بدن تشدید شده باشد و باعث مشکلاتی مانند ناراحتی، درد، ناتوانی یا اختلال در تعادل شود، ممکن است پزشک معالج توصیه‌های خاصی بدهد. این توصیه‌ها می‌تواند شامل تمرینات تقویتی عضلات، تغییرات در روش راه رفتن، تغییرات در وزن بدن و… باشد.

درمان زانوی پرانتزی به سن، شدت عارضه و علت زمینه‌ای آن بستگی دارد. در کودکان، در بیشتر موارد زانوی پرانتزی به طور خود به خود تا سن 3 سالگی صاف می‌شود. در موارد شدیدتر، ممکن است از روش‌های درمانی زیر استفاده شود:

  • فیزیوتراپی: فیزیوتراپی می‌تواند به تقویت عضلات پا و بهبود انعطاف‌پذیری آنها کمک کند.
  • ارتوز: استفاده از بریس یا ارتوز می‌تواند به صاف شدن زانوها و اصلاح ناهنجاری‌های استخوانی کمک کند.
  • جراحی: در موارد شدید که سایر روش‌های درمانی موثر نبوده‌اند، ممکن است از جراحی برای اصلاح ناهنجاری‌های استخوانی استفاده شود.

در بزرگسالان، درمان زانوی پرانتزی به علت زمینه‌ای آن بستگی دارد. در برخی موارد، ممکن است با درمان علت زمینه‌ای، مانند آرتروز یا چاقی، زانوی پرانتزی نیز بهبود یابد. در موارد شدیدتر، ممکن است از روش‌های درمانی زیر استفاده شود:

  • کاهش وزن: کاهش وزن می‌تواند فشار را از روی زانوها کم کند و به بهبود زانوی پرانتزی کمک کند.
  • فیزیوتراپی: فیزیوتراپی به تقویت عضلات پا و بازگشت حالت پاها به حالت عادی کمک می‌کند.
  • تزریق: تزریق ژل یا اسید هیالورونیک می‌تواند به کاهش درد و التهاب زانو کمک کند.
  • جراحی: در بزرگسلان نیز موارد شدید که سایر روش‌های درمانی موثر نبوده‌اند، ممکن است از جراحی برای اصلاح ناهنجاری‌های استخوانی استفاده شود.

در مواردی که زانوی پرانتزی موجب تغییر شکل مفصل به طور غیر قابل اصلاحی شده است که حرکت و امور روزمرره را مختل می سازد، جراحی تعویض مفصل زانو به عنوان یک گزینه مطرح می شود. پزشک تعویض مفصل زانو شما در طول یک عمل جراحی یک مفصل مصنوعی را جایگزین مفصل آسیب دیده شما میکند.

برای دریافت اطلاعات بیشتر و مشاوره تعویض مفصل زانو با ما مشاورین یارطب تماس بگیرید.

زانوی پرانتزی

مفصل مصنوعی زانو چقدر عمر میکند؟

حرکات اصلاحی مفید برای درمان زانوی پرانتزی

حرکات اصلاحی نیز می‌توانند در درمان پای پرانتزی در بزرگسالان موثر باشند. این حرکات به تقویت عضلات اطراف زانو کمک می‌کنند و باعث می‌شوند که پاها در موقعیت طبیعی خود قرار بگیرند.

در اینجا چند حرکت اصلاحی فوق‌العاده برای درمان پای پرانتزی آورده شده است:

1. حرکت اسکات

اسکات یکی از بهترین حرکات برای تقویت عضلات چهارسر ران است. عضلات چهارسر ران، عضلات اصلی جلوی ران هستند که نقش مهمی در صاف نگه داشتن پاها دارند.

برای انجام حرکت اسکات، به این صورت عمل کنید:

  1. پاهای خود را به اندازه عرض شانه باز کنید.
  2. دست‌های خود را جلوی سینه یا روی شانه‌ها قرار دهید.
  3. باسن خود را به سمت عقب ببرید و زانوهای خود را خم کنید تا پاهای شما زاویه 90 درجه ایجاد کنند.
  4. سپس، به آرامی به حالت اولیه برگردید.

این حرکت را 10 تا 15 بار تکرار کنید.

2. حرکت پلانک

پلانک یکی دیگر از حرکات عالی برای تقویت عضلات چهارسر ران است.

برای انجام حرکت پلانک، به این صورت عمل کنید:

  1. به حالت شنا روی شکم قرار بگیرید.
  2. آرنج‌های خود را زیر شانه‌های خود قرار دهید.
  3. بدن خود را در یک خط مستقیم از سر تا پا نگه دارید.
  4. این حالت را برای 30 ثانیه یا بیشتر حفظ کنید.
3. حرکت لانژ

لانژ یک حرکت عالی برای تقویت عضلات چهارسر ران، عضلات همسترینگ و عضلات باسن است.

برای انجام حرکت لانژ، به این صورت عمل کنید:

  1. پاهای خود را به اندازه عرض شانه باز کنید.
  2. یک قدم بزرگ به جلو بردارید و زانوی خود را تا زاویه 90 درجه خم کنید.
  3. پای عقب خود را صاف نگه دارید.
  4. سپس، به آرامی به حالت اولیه برگردید.

این حرکت را 10 تا 15 بار برای هر پا تکرار کنید.

4. حرکت چرخش پا

چرخش پا یک حرکت عالی برای تقویت عضلات داخلی و خارجی ران است.

برای انجام حرکت چرخش پا، به این صورت عمل کنید:

  1. دراز بکشید و پاهای خود را دراز کنید.
  2. یک پا را بالا بیاورید و آن را به سمت داخل بچرخانید.
  3. سپس، آن را به سمت بیرون بچرخانید.
  4. این حرکت را 10 تا 15 بار برای هر پا تکرار کنید.
5. حرکت کشش عضلات همسترینگ

کشش عضلات همسترینگ به بهبود انعطاف‌پذیری پاها کمک می‌کند و می‌تواند در درمان پای پرانتزی موثر باشد.

برای انجام حرکت کشش عضلات همسترینگ، به این صورت عمل کنید:

  1. یک پا را جلو بگذارید و پای دیگر را پشت خود قرار دهید.
  2. به آرامی به سمت جلو خم شوید تا احساس کشش در پشت ساق پا خود کنید.
  3. این حالت را برای 30 ثانیه یا بیشتر حفظ کنید.

این حرکت را 10 بار برای هر پا تکرار کنید.

این حرکات را می‌توانید 3 تا 4 بار در هفته انجام دهید. قبل از شروع هرگونه برنامه ورزشی جدید، با پزشک یا فیزیوتراپ خود مشورت کنید.

زانوی پرانتزی

به یاد داشته باشید بهتر است از تشخیص شخصی اجتناب کنید و در صورتی که نگران هستید یا مشکلی واضح مشاهده می‌کنید، با یک پزشک معالج مشورت کنید. در نهایت او می‌تواند با معاینه‌ی جسمانی و تشخیص دقیق مسئله، راهنمایی‌های مناسب را ارائه دهد.

پدیده زانوی پرانتزی پدیده شایعی است. اگر شما نیز به این عارضه ارتوپدی مبتلا هستید کافیست با مشاورین یارطب تماس بگیرین تا به صورت رایگان برای راه‌های درمان خانگی و یا پیشرفته این عارضه شما را راهنمایی کنند.

در کل، زانوی پرانتزی در بیشتر موارد یک ویژگی طبیعی است و نیاز به درمان خاصی ندارد. اگر نگران هستید یا مشکلی واضح مشاهده می‌کنید، بهتر است با پزشک معالج مشورت کنید تا وضعیت را ارزیابی کنند و اگر نیاز به درمان یا توصیه‌های خاص داشته باشید، آن را از پزشک خود دریافت کنید.

آیا تردمیل باعث درد زانو می شود؟

سوالات متداول

تفاوت زانوی پرانتزی با زانوی ضربدری (زانوی ایکس) چیست؟

در زانوی پرانتزی فاصله دو زانو از حد معمول زیادتر است و پاها به شکل () هستند ولی در زانوی ایکس فاصله دو زانو از حد معمول کم از است و پاها به شکل X هستند.

آیا پای پرانتزی یک وضعیت دردناک است؟